မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္းျဖင့္ ဖုန္းအားအျပည့္ သြင္းႏုိင္သည့္ နည္းလမ္း Nokia စမ္းသပ္

ေဆာက္သမ္တန္ တကၠသိုလ္မွ ပညာရွင္ အခ်ို႕တို႔သည္ မိုးႀကိဳးပစ္ သည့္ ျဖစ္စဥ္အတု တစ္ခုကို ဖန္တီးၿပီး Nokia ဖုန္းတစ္လံုး၏ ဘက္ထရီကို အားျဖည့္ႏုိင္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။

မိုးႀကိဳးပစ္ျခင္းျဖင့္ ဖုန္းအားအျပည့္ သြင္းႏုိင္သည့္ နည္းလမ္း Nokia စမ္းသပ္
ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံမွ သုေတသီမ်ားသည္ မိုးႀကိဳးပစ္ၿပီး ဖုန္းအားသြင္းမည့္ နည္းလမ္း သစ္ တစ္ခုကို စမ္းသပ္ေနေၾကာင္း သိရွိရသည္။ ယင္းနည္းပညာ ေအာင္ျမင္ ပါက အက်ိဳးေက်းဇူး အေနျဖင့္ ဖုန္းတစ္လံုးကို စကၠန္႔ပိုင္းပင္ မၾကာသည့္ မ်က္စိတစ္မွိတ္စာ အခ်ိန္အတြင္း အားျဖည့္ ၿပီးစီးသြားေစမည္ ျဖစ္ သည္။ ေဆာက္သမ္တန္ တကၠသိုလ္မွ ပညာရွင္ အခ်ို႕တို႔သည္ မိုးႀကိဳးပစ္သည့္ ျဖစ္စဥ္အတု တစ္ခုကို ဖန္တီးၿပီး Nokia ဖုန္းတစ္လံုး၏ ဘက္ထရီကို အားျဖည့္ႏုိင္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။ ၎တို႔သည္ Transformer တစ္လံုးကို အသံုးျပဳကာ AC ဓာတ္အားလုိင္း တစ္ခုကို ဗို႔(၂၀၀၀၀၀)ထိ ျမွင့္ တင္ခဲ့ၾကသည္။ ထုိ႔ေနာက္ ယင္းလွ်ပ္စစ္အားကို (၁၁)လက္မအရြယ္ ေလ ဟာ နယ္ တစ္ခုကို ျဖတ္သန္းေစကာ မိုးႀကိဳးပစ္မႈ ျဖစ္စဥ္တု တစ္ခုကို ဖန္တီးခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ထိုအခ်ိန္တြင္ ျဖစ္ေပၚေနေသာ အပူ၊ အလင္းႏွင့္ ဓာတ္အားပမာဏတို႔သည္ သဘာဝအတိုင္း ေကာင္းကင္ယံတြင္ ျဖစ္ေပၚေနတတ္သည့္ လွ်ပ္စီးမိုးႀကိဳး မ်ားႏွင့္ တူညီေနမည္ဟု သိရသည္။ လူသားတို႔ ဖန္တီးထားသည့္ အဆိုပါ လွ်ပ္စီးမိုးႀကိဳးကို Nokia 925 ဖုန္းတစ္လံုးတြင္ ဓာတ္အားျဖည့္သြင္း ရန္ ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ အားသြင္းႏုိင္ခဲ့သည္။ ဓာတ္ခြဲခန္းတြင္ ဖန္တီးထုတ္လုပ္ေသာ မိုးႀကိဳးတုကို ဖုန္းဘက္ထရီထဲ ခ်က္ခ်င္း လႊဲေျပာင္းေပးလုိက္ျခင္းျဖင့္ ခ်က္ခ်င္း အားအျပည့္ ျဖစ္သြားေၾကာင္းလည္း သိရသည္။

"မိုးႀကိုးပစ္တယ္ ဆိုတာက ကၽြန္ေတာ္တုိ႔အတြက္ ေၾကာက္စရာ ျဖစ္စဥ္ တစ္ခုပါပဲ။ သဘာဝရဲ႕ အားေကာင္းၿပီး အံ့ဩစရာ စြမ္းအားတစ္ခု လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဆာက္သမ္တန္ တကၠသိုလ္က သုေတသီေတြနဲ႔ Nokiaရဲ႕ ပညာရွင္ေတြကေတာ့ ခပ္ဆိုးဆိုး သတၱဝါႀကီးကို ယဥ္ပါးေအာင္ ကိုင္တြယ္ႏုိင္သူေတြပါ။ သူတို႔ဟာ ဓာတ္ခြဲခန္းမွာ ဖန္တီးတဲ့ မိုးႀကိဳးပစ္မႈ ျဖစ္စဥ္တစ္ခုနဲ႔ Nokia ဖုန္းတစ္လံုးကို ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ ဓာတ္အားသြင္းျပခဲ့ပါတယ္။ ဒီနည္းပညာ စမ္းသပ္မႈဟာ ကမာၻေပၚမွာ ပထမဆံုးပါပဲ"ဟု Nokia Conversations Blogမွ ဖီးလ္ဘီက ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ေဆာက္သမ္တန္ တကၠသိုလ္မွ နီးလ္ပယ္လ္မာက ျပြန္ငယ္ႏွစ္ခုၾကား ထားရွိသည့္ ေလဟာနယ္တြင္ အလြန္အားျပင္းသည့္ လွ်ပ္စစ္ဗို႔အားကို ျဖတ္သန္းေစကာ လွ်ပ္စစ္မိုးႀကိဳး အတုကို ဖန္တီးယူေၾကာင္း ရွင္းျပခဲ့သည္။ ထိုမိုးႀကိဳးလွ်ပ္စီးသည္ သြယ္တန္း ခ်ိတ္ဆက္ထားသည့္ ဖုန္းဘက္ထရီကို တစ္စကၠန္႔ မျပည့္မီ အခ်ိန္အတြင္း အားျပည့္သြားေစခဲ့သည္။ "Nokiaရဲ႕ ဘက္ထရီ ပတ္လမ္းစနစ္ဟာ ဆူညံသံ ထုတ္လႊင့္မႈကို ထိန္းခ်ဳပ္ထားႏုိင္တဲ့အတြက္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ အံ့ဩမိပါတယ္။ ဘက္ထရီက ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ အားသြားၿပီးသား ျဖစ္သြားတယ္"ဟု ပယ္လ္မာက ေျပာဆိုခဲ့သည္။

၎က ဆက္လက္၍ "ဒီေတြ႕ရွိမႈအရ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ဟာ ေလထဲမွာ ျဖတ္ သန္းေစတဲ့ လွ်ပ္စစ္စီးေၾကာင္း တစ္ခုနဲ႔ ဖုန္းေတြ၊ တျခားကိရိယာေတြကို အားသြင္းႏုိင္မယ္ ဆိုတာကို သက္ေသထူႏုိင္ခဲ့ပါၿပီ။ ၿပီးေတာ့ သဘာဝရဲ႕ စြမ္းအားေတြျဖစ္တဲ့ မိုးႀကိဳးပစ္မႈနဲ႔ သူ႔ရဲ႕ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္ေတြကို ပိုၿပီးနားလည္ေစဖုိ႔ ႀကီးက်ယ္တဲ့ ေျခလွမ္းတစ္ခု စတင္ႏုိင္ခဲ့တာပါ"ဟုလည္း မွတ္ခ်က္ျပဳခဲ့သည္။ မိုးႀကိဳးပစ္မႈသည္ ေကာင္းကင္ႏွင့္ ေျမျပင္ၾကား သဘာဝအတိုင္း မွ်ေျခအျဖစ္ တည္ရွိေနသည့္ တည္ၿငိမ္ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္ကို တိမ္ထုမ်ား ေႏွာင့္ယွက္မႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚေလ့ရွိသည္။

ယခုစမ္းသပ္ေအာင္ျမင္မႈသည္ အနာဂတ္ကာလ မိုဘိုင္းလ္ဖုန္းမ်ားအတြက္ ပိုမိုလ်င္ျမန္စြာ ဓာတ္အားျဖည့္ႏုိင္မည့္ စနစ္သစ္တစ္ခု တီထြင္ႏုိင္ေရး ေမွ်ာ္ လင့္ခ်က္ ျဖစ္လာေသာ္လည္း လက္ေတြ႕ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ အဆင့္မ်ားစြာ လိုအပ္ခ်က္မ်ားစြာ ရွိေနဦးမည္ဟု သိရသည္။ Nokia၏ အေရာင္းဌာန အႀကီးအကဲ ခရစ္ဝက္ဘာကမူ ယခုနည္းလမ္းကို အတုခိုး မစမ္းသပ္ၾကရန္ သတိေပးထားသည္။ ၎က "ဒီလိုစမ္းသပ္ခ်က္မ်ိဳးကို အိမ္မွာ ကိုယ့္ဖာသာ လုပ္ၾကည့္တာမ်ိဳးကို လံုးဝ ေရွာင္ၾကဥ္ပါလုိ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အေလးအနက္ အႀကံေပးခ်င္ပါတယ္"ဟု ေျပာဆိုသြားသည္။

Planet Myanmar Network

ဗီယက္နမ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ဗိုငုယင္ဂီရပ္ Vo Nguyen Giap

ဗီယက္နမ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ဗိုငုယင္ဂီရပ္ Vo Nguyen Giap / PHOTO-Aung Zin Latt

ကမၻာေက်ာ္ စစ္ေသနဂၤဗ်ဴဟာရွင္ႀကီးေတြထဲမွာ တစ္ေယာက္အပါဝင္ၿဖစ္တဲ႔ ဗီယက္နမ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ဗိုငုယင္ဂီရပ္ Vo Nguyen Giap (ဘီဘီစီၿမန္မာပိုင္းကေတာ႔ ဗိုငြင္ဇပ္ လို႔ အသံထြက္ပါတယ္) ဟာ မေန႔ညက ကြယ္လြန္သြားခဲ႔ပါတယ္။ ကြယ္လြန္ခ်ိန္မွာ သူဟာ အသက္ ၁၀၂ ႏွစ္ရွိပါၿပီ။

သူဟာ ဗီယက္နမ္ေတြရဲ႔ ဖက္ဆစ္ဂ်ပန္ေတာ္လွန္ေရး၊ ၿပင္သစ္နယ္ခ်ဲ႔ေတာ္လွန္ေရး နဲ႔ ဗီယက္နမ္ေပါင္းစည္းေရး စစ္ပြဲေတြမွာ ဗီယက္နမ္ၿပည္သူ႔တပ္မေတာ္ကို ဦးေဆာင္ခဲ႔သူၿဖစ္ၿပီး နိဳင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ ဗီယက္နမ္ၿပည္သူေတြရဲ႔ အခ်စ္ေတာ္ ဦးေလးဟို ေခၚ ဟိုခ်ီမင္းနဲ႔ အတြဲညီညီနဲ႔ ဆိုရွယ္လစ္ သမၼတ ဗီယက္နမ္ နိဳင္ငံေတာ္ႀကီးကို ထူေထာင္ခဲ႔သူပါ။ ေခတ္လက္နက္ေတြနဲ႔ စနစ္တက် တပ္စြဲထားတဲ႔ ၿပင္သစ္တို႔ရဲ႔ ဒိန္ဗင္ဖူး ခံတပ္ကို ဗီယက္မင္းေတြ အနိဳင္ယူသိမ္းပိုက္နိဳင္ခဲ႔တာဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ဂီရပ္ရဲ႔ ေၿပာင္ေၿမာက္တဲ႔ စစ္ေရး အစီအမံေႀကာင္႔ပါပဲ။

ဗီယက္နမ္ဟာ ဂ်ပန္၊ ၿပင္သစ္၊ အေမရိကန္နဲ႔ တရုတ္ ဆိုတဲ႔ ကမၻာ႔စစ္အင္အားႀကီး စစ္တပ္ေတြကို မိမိတို႔ေၿမေပၚမွာ အနိဳင္ယူနိဳင္ခဲ႔တဲ႔ တစ္ခုတည္းေသာ အာဆီယံနိဳင္ငံၿဖစ္ၿပီး ဒီစစ္ပြဲႀကီး ၄ ပြဲစလံုးမွာ ဗီယက္နမ္ေတြရဲ႔ ၿပည္သူ႔စစ္ စစ္ေသနဂၤဗ်ဴဟာကို ဦးေဆာင္ခ်မွတ္ခဲ႔သူက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ဂီရပ္ပါ။

ထူးၿခားတာက ဒီစစ္ေသနဂၤဗ်ဴဟာရွင္ႀကီးဟာ စစ္ပညာကိုစနစ္က် ေလ႔က်င္႔သင္ယူခဲ႔တာမ်ိဳး မရွိခဲ႔ပဲ နိဳင္ငံေရး စီးပြားေရးနဲ႔ ဥပေဒပညာရပ္ေတြနဲ႔ ဘြဲ႔ရခဲ႔ၿပီး စာေရးဆရာ အေပ်ာ္တမ္းဂ်ာနယ္လစ္ အလယ္တန္းေက်ာင္းမွာ သမိုင္းသင္တဲ႔ ေက်ာင္းဆရာတစ္ဦးသာ လုပ္ခဲ႔သူၿဖစ္ၿခင္းပါပဲ။ ကမၻာ႔အင္အားႀကီး စစ္တပ္ႀကီး ၄ ခုကို ယွဥ္ၿပိဳင္အနိဳင္ယူခဲ႔တဲ႔ ဗီယက္နမ္ေတြရဲ႔ နာမည္ေက်ာ္ ေပ်ာက္ႀကားၿပည္သူ႔စစ္ ေသနဂၤဗ်ဴဟာကို သူဟာ သမိုင္းထဲက နပိုလီယံရဲ႔ စစ္ပြဲမ်ားအေႀကာင္းကိုေလ႔လာရင္း ဆြန္ဇူးရဲ႔ စစ္ေရးအႏုပညာကို ေလ႔လာရင္း ေအာင္ေအာင္ၿမင္ၿမင္ ထုတ္ေဖၚခဲ႔သူပါ။

စစ္ေရးအၿမင္ဆိုတာ စစ္သားမွာမွ ရွိတာမဟုတ္ေႀကာင္း ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးဂီရပ္က သက္ေသၿပခဲ႔ပါတယ္။



Aung Zin Latt (Facebook)

ထား၀ယ္သည္ လူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိးျဖစ္သည္

ဆရာ ေဇာ္သူရ

၂၇.၉.၂၀၁၃ရက္က တနသၤာရီတိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရအေဆာက္အဦးမွာ လႊတ္ေတာ္ဥကၠဌႀကီးဦးစီးၿပီး ေဆြးေႏြး ပြဲတစ္ခုလုပ္ပါသည္။ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ ဥပေဒၾကမ္းေကာ္မတီက ေရးဆြဲထားတဲ႔ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ား၏ အခြင့္အေရးကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္သည့္ ဥပေဒၾကမ္းကို ေဆြးေႏြးၾကပါသည္။
ပါတီမ်ား၊ ၈၈မ်ဳိးဆက္၊ တိုင္းေဒ သႀကီးလႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြ၊ တရားသူႀကီးခ်ဳပ္၊ ေရွ႕ေနခ်ဳပ္၊ ဥပေဒခ်ဳပ္ေတြသာမက ေထြ/အုပ္၀န္ထမ္းေတြ၊ အစိုးရအဖြဲ႔ေတြ၊ လူထုအေျချပဳအဖြဲ႔ေတြတက္ေရာက္ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါသည္။

ဒီဥပေဒၾကမ္း အခန္း(၁) ပုဒ္မ(၂) အပိုဒ္(င)မွာ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ားဆိုသည္မွာ ျပည္ေထာင္စုသမၼတျမန္မာ ႏိုင္ငံေတာ္ကို ပင္ရင္းႏိုင္ငံအျဖစ္သတ္မွတ္၍ စဥ္ဆက္မျပတ္ေနထိုင္ခဲ့ေသာ ကခ်င္၊ ကယား၊ ကရင္၊ ခ်င္း၊ ဗမာ၊ မြန္၊ ရခိုင္၊ရွမ္းလူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္ ယင္းတို႔၏ မ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားကို ဆိုသည္။ ယင္းစကားရပ္တြင္ ႏိုင္ငံသားျပဳခြင့္ရသူမ်ား ႏွင့္ ဧည့္ႏိုင္ငံသားမ်ား မပါ၀င္။ ဟု ေဖာ္ျပထားပါသည္။

ကၽြန္ေတာ္တို႔ ထား၀ယ္လူမ်ဳိးေတြ တိုင္းရင္းသား ဟုတ္မဟုတ္ စဥ္းစားၾကည့္ေပါ့။

ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႔အစည္းေတြရဲ႕ ေဒသခံတိုင္းရင္းသားဆိုတဲ့သတ္မွတ္ခ်က္ကိုလည္း
 ေလ့လာေစခ်င္ပါသည္။
ILO ၏ အဆိုအရ ႏိုင္ငံတစ္ႏုိင္ငံရွိ အျခားေသာလူမႈအဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ မတူညီေသာ လူမႈေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ စီးပြါးေရးအေျခအေနရွိသည့္အျပင္ ကိုယ္ပိုင္ ဓေလ့ထုံးတမ္းမ်ား၊ ဥပေဒမ်ားကို က်င့္သုံးေနထိုင္သည့္ လူမ်ား ဟု ေဖာ္ျပသည္။
ထို႔ျပင္ ႏိုင္ငံ၏ နယ္နမိတ္အတြင္း ႏိုင္ငံသားမ်ားအျဖစ္သတ္မွတ္ျခင္းခံထားရသည့္ ေနထိုင္သူ မ်ားမွ ဆင္းသက္ေပါက္ဖြါးလာသူမ်ားျဖစ္ၿပီး ပထ၀ီေဒသအလိုက္ ကိုယ္ပိုင္ယဥ္ေက်းမႈ၊ လူမႈ ေရး၊ စီးပြါးေရး ႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး ေဆာင္ရြက္ေနေသာ လူမ်ားကို ေဒသခံတိုင္းရင္းသားမ်ား (သို႕)
 ဌာေနတိုင္းရင္း သားမ်ားဟု ဆိုပါသည္။

ပညာရွင္တစ္ဦး၏ ေလ့လာမႈ ( Mortinez Cobo study )အရ လူမ်ဳိးတစ္ဦး၏ ကိုယ္ပိုင္သမိုင္းေၾကာင္း၊ ေရွးအစဥ္အဆက္ေနထိုင္ရာေဒသ၊ လူမ်ဳိးတစ္ခုအျဖစ္သတ္မွတ္ျခင္း၊ ယခုအခ်ိန္တိုင္ ယင္းသတ္မွတ္ခ်က္မ်ား တည္ရွိေနေသးျခင္းစေသာ အခ်က္မ်ားကို ေဖာ္ျပထားပါတယ္္။

အမ်ားအားျဖင့္ ေဒသခံတိုင္းရင္းသားမ်ား(သို႕) ဌာေနတိုင္းရင္းသားမ်ားျဖစ္ေၾကာင္းကို ေအာက္ေဖာ္ျပပါ အခ်က္အလက္မ်ားျဖင့္ သတ္မွတ္ႏိုင္ပါသည္။
(၁) ႏိုင္ငံတစ္ခု၏နယ္ေျမအတြင္း ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ (သို႕)အစဥ္အဆက္လက္ခံထားၿပီး ယခုအခ်ိန္တိုင္ တည္ရွိေနေသာ ႏိုင္ငံသားအျဖစ္လည္းေကာင္း၊ လူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိးအျဖစ္လည္းေကာင္း သတ္မွတ္ခံထားရသူမ်ားမွ ဆင္းသက္ေပါက္ဖြါးလာသူမ်ား၊
(၂) ပထ၀ီအေနအထားအရ ကိုယ္ပိုင္ေဒသအျဖစ္သတ္မွတ္ခံရၿပီး ယင္းေဒသအတြင္းေနထိုင္သူမ်ား၊
(၃) ကိုယ္ပိုင္သမိုင္းေၾကာင္းရွိျခင္း၊
(၄) ကိုယ္ပိုင္ဓေလ့ထုံးတမ္း၊ ယဥ္ေက်းမႈႏွင့္ စီးပြါးေရးလုပ္ငန္းမ်ားရွိျခင္း။
  *******************************************************************

ထား၀ယ္သည္ သီးျခားနယ္ေျမျဖစ္သည္။

ပထ၀ီအေနအထား
ထား၀ယ္ဟူသည္ လူမ်ဳိးကို လည္းေကာင္း၊ ေဒသကိုလည္းေကာင္း ရည္ညႊန္းေခၚဆိုေသာ အမည္ျဖစ္သည္။ အမ်ားအားျဖင့္ ထား၀ယ္ေဒသဆိုသည္မွာ ထား၀ယ္ခရိုင္ကို ဆိုလိုပါသည္။ ထား၀ယ္ခရိုင္သည္ တနသၤာရီတိုင္းေဒသႀကီးအတြင္းတည္ရွိပါသည္။
ထား၀ယ္ခရိုင္သည္ ဧရိယာစတုရန္းမိုင္ ( ၅၄၀၇.၀၉ )မိုင္ က်ယ္ၿပီး အေရွ႕ဘက္တြင္ ထိုင္းႏိုင္ငံ၊ အေနာက္ဘက္တြင္ ဘဂၤလားပင္လယ္၊ ေျမာက္ဘက္တြင္ မြန္ျပည္နယ္ ႏွင့္ ေတာင္ဘက္တြက္ ၿမိတ္ခရိုင္တို႔က ၀န္းရံထားသည္။
ထား၀ယ္ခရိုင္ကို ထား၀ယ္ၿမိဳ႕နယ္၊ေရျဖဴၿမိဳ႕နယ္၊သရက္ေခ်ာင္းၿမိဳ႕နယ္၊ ေလာင္းလုံးၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္
 ေမတၱာ ၿမိဳ႕နယ္ခြဲ၊ကလိန္ေအာင္ၿမိဳ႕နယ္ခြဲတို႔ျဖင့္ ဖြဲ႔စည္းထားတယ္္။မိုင္(၁၂၀)ေက်ာ္ရွည္ေသာ ထား၀ယ္ျမစ္တည္ရွိၿပီး ယင္းျမစ္၀ွမ္းေဒသတြင္ ထား၀ယ္လူမ်ဳိးမ်ား အေျခခ်ေနထိုင္ၾကပါသည္။
၂၀၁၂ခုႏွစ္ ထား၀ယ္ခရိုင္ျပန္တမ္းအရ ထား၀ယ္ခရိုင္အတြင္း လူဦးေရ (၈)သိန္းခန္႔ေနထိုင္ၾက၏။

အေစာဆုံး ထား၀ယ္ေဒသအပိုင္းအျခားကို စမၺဴဒီပဥေဆာင္းက်မ္း ( ၂ ၊၂၊ ၁၆၃၈ ) အရ
အေရွ႕ကိုလားေသာ္ ထားရိုက္က က်သည့္ျမစ္ ( တနသၤာရီျမစ္)
ေတာင္ကိုလားေသာ္ တနသၤာရီေျမႏွင့္ ေက်ာခိုင္း ( ျပည္ျခားေက်းရြာ)
အေနာက္ကိုလားေသာ္ ရွင္သူငယ္ေမာ္ ေမာင္းမကန္ အေနာက္ပင္လယ္
ေျမာက္ကိုလားေသာ္ ငွက္ရိုးေတာ ( မလြဲေတာင္ )
ဟူ၍ ေဖာ္ျပပါသည္။ ယခုေခတ္ ထား၀ယ္ခရိုင္ဖြဲ႔စည္းပုံ ခန္႔က်ယ္၀န္းပါသည္။

(၁)အေလာင္းစည္သူမင္းလက္ထက္ ျပည္ေထာင္(၂၀)ရွိသည့္အနက္ စစ္သည္အင္အား(၂)သိန္းျပဳရ သည့္တိုင္းျပည္အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ (၂)မွန္နန္းရာဇ၀င္ဟံသာ၀တီဆင္ျဖဴရွင္လက္ထက္ျပည္ႀကီး(၅၀)စာရင္းတြင္ဒါး၀ယ္ဟူ၍ လည္းေကာင္း၊
(၃) ေကာဇာသကၠရာဇ္ ( ၁၁၃၀ခု) (ခရစ္ ၁၇၃၈ႏွစ္)ကုန္းေဘာင္ေခတ္ဆင္ျဖဴရွင္မင္းေရးထိုးခဲ့ေသာ ပုဂံေရႊစည္းခုံ ထီးေတာ္တင္ေက်ာက္စာပါ ျပည္ႀကီး(၁၈)ျပည္တြင္ ဒ၀ယ္ျပည္ဟူ၍ လည္းေကာင္း၊ စသည္ျဖင့္ တိုင္းႀကီးျပည္ႀကီးအျဖစ္ ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္္။

ထား၀ယ္တိုင္းရင္းသားမ်ားသည္ အသက္ေမြး၀မ္းေၾကာင္းမႈအတြက္ ကုန္သြယ္လယ္လုပ္၊ ယာခုတ္၊ ဥယ်ာဥ္စိုက္ျခင္း၊ ငွက္သိုက္၊ဆီအုန္း၊ သီဟိုဠ္ေစ့၊ ရာဘာ၊ႀကိမ္၊ေရလုပ္ငန္းႏွင့္ သတၳဳတြင္းလုပ္ငန္းမ်ားကို လုပ္ကိုင္ၾက၏။

ထား၀ယ္သည္ လူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိးျဖစ္သည္။

ထား၀ယ္တိုင္းရင္းသားမ်ားသည္ တိဗက္ဗမာအုပ္စုမွ ျမန္မာလူမ်ဳိးအုပ္စု၀င္ျဖစ္တယ္္။ ျမန္မာတို႕ႏွင့္ ကိုးကြယ္ယုံၾကည္မႈ ဓေလ့ ယဥ္ေက်းမႈ ၀တ္စားဆင္ယင္မႈတို႔တြင္ တူညီၾကသည္။
 ေရွးဗမာဟန္ကို ထိန္းသိမ္း ခဲ့ၾက၏။

အာဒိကပၸက်မ္း တြင္
သက္ႏွင့္ရခိုင္၊ ႏႈိင္းၿပိဳင္ေတာင္သူ၊ ျပဴ ကမ္းယံေယာ၊ ထား၀ယ္ေႏွာက၊ မ်ဳိးသတၱ ဟုေဖာ္ျပ၏။
ေလာကဟိတရာသီက်မ္း တြင္
လူမ်ဳိး(၁၀၁)ပါးစာရင္းအရ ျမန္မာ(ရ)မ်ဳိး
(၁) ျမန္မာ၊ (၂)ျပဴ၊ (၃)ကမ္းယံ၊ (၄)ေယာ၊ (၅)ရခိုင္၊ (၆)ေတာင္သူ၊ (၇)ထား၀ယ္ဟုလည္း ေဖာ္ျပထားေသး၏။

ျမန္မာမင္းအုပ္ခ်ဳပ္ပုံစာတမ္း(ဒုတိယပိုင္း) တြင္
 ျမန္မာ(၇)မ်ဳိးစာရင္း (မူကြဲ ၅ မ်ဳိး ႐ွိ၏)
၁။ မုံံ႔ေရြးဆရာေတာ္အမွတ္အသား
(၁)ျဗဟၼာသက္၊ (၂)ရခိုင္၊ (၃)ထား၀ယ္၊ (၄)ျပရယ္၊ (၅)ေတာင္သူ၊ (၆)ျမံဳသက္၊ (၇) ကမ္းယံ။
၂။ ေဘးေရႊေတာင္၀န္မင္းႀကီး မဟာမင္းထင္ရာဇာ အမွတ္အသား
(၁)ျဗဟၼာသက္၊ (၂)ရခိုင္၊ (၃)ထား၀ယ္၊ (၄)ေျပာ့၊ (၅)ေတာင္သူ၊ (၆)ျပဴသက္၊ (၇) ကမ္းယံ။
၃။ ေဘးငစဥ့္ကူး ေထာင္အင္းစား အသုံးစာေရး မဟာမင္းလွသခၤယာ အမွတ္အသား
(၁)ျမန္မာႀကီး(ရခိုင္)၊ (၂)ျမန္မာငယ္(ျပဴ)၊ (၃)ထား၀ယ္၊ (၄)ပရယ္၊ (၅)ေတာင္သူ၊
(၆)ျပံဳးသက္၊ (၇) ကမ္းယံ။
၄။ ႏိုင္ငံျခား၀န္ေထာက္မင္းအမွတ္အသား
(၁)ျမန္မာ၊ (၂)ရခိုင္၊ (၃)ထား၀ယ္၊ (၄)ျမဳံ၊ (၅)ေတာင္သူ၊ (၆)ျပဴ၊ (၇) ကမ္းယံ။
၅။ စဗၼဴတံဆိပ္ႏွင့္ စြယ္စုံေက်ာ္ထင္အေျဖအရ
(၁)ျမန္မာ၊ (၂)ရခိုင္၊ (၃)ထား၀ယ္၊ (၄)ထရသ္၊ (၅)ေတာင္သူ၊ (၆)ေျပာ့၊ (၇) ကမ္းယံ။ ဟု ေဖာ္ျပတယ္္။

ကရင္ျပည္နယ္ ဘားအံၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပေသာ
 (၁၈)ႀကိမ္ေျမာက္ ျပည္ေထာင္စုေန႔ ( ၁၉၆၅ခုႏွစ္ ) ျပည္ေထာင္စုေန႔အခမ္းအနားလမ္းညႊန္စာအုပ္မွ တိုင္းရင္းသား(၆၉)မ်ဳိးစာရင္းတြင္ (၃၇)ဗမာထား၀ယ္လို႔ေဖာ္ျပတယ္္။

၁၉၉၈ခုႏွစ္ ျပန္ၾကားေရး၀န္ႀကီးဌာနအဆိုအရ ျမန္မာ ( ၉)မ်ဳိးမွာပါတယ္။

 ႏိုင္ငံျခားသားပညာရွင္ ( ေဒါက္တာအဲလီဇဘက္မိုး၊ လန္ဒန္တကၠသိုလ္)ႏွင့္ ႏိုင္ငံသား ပညာရွင္၊သုေတ သီမ်ား၏ ေလ့လာေတြ႔ရွိ ခ်က္မ်ားအရ ထား၀ယ္ေဒသ ( ထား၀ယ္ခရိုင္ ) အတြင္း ေက်ာက္ေခတ္သစ္၊ ပ်ဴေခတ္၊ ပုဂံေခတ္မွစတင္ကာ သမိုင္းတစ္ေလ်ာက္ သမိုင္းဦးမွယေန႕တိုင္ေအာင္ လူေနထိုင္ရာေဒသျဖစ္တယ္။
ထား၀ယ္လူမ်ဳိးမ်ားတြင္ ကိုယ္ပိုင္ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဓေလ့ထုံးတမ္းမ်ားရွိသည္။ ကိုယ္ပိုင္နကၡတ္၊ တာရာရွိသည္။
ထား၀ယ္ေဒသေရွးရိုးရာအကမ်ားမွာ (၁)ရမ္းအက၊ (၂)ဒိန္း(ယိန္း)အကႏွင့္ အိုးစည္အကဆိုၿပီး ရွိခဲ့တယ္္။ ယခုအခါ ေပ်ာက္ကြယ္လုလုျဖစ္ေနေသာ ထား၀ယ္ရိုးရာ ရမ္းအကကို ထား၀ယ္ေက်းလက္ေဒသ အခ်ိဳ႕တြင္ နတ္ပြဲမ်ားတြင္သာေတြ႔ရွိႏိုင္တယ္္။ ထား၀ယ္ရိုးရာေရအိုးရြက္အကကို ျပည္ေထာင္စုေန႔အခမ္း အနား မ်ားႏွင့္ သႀကၤန္ကာလမ်ားတြင္ ကျပေလ့ရွိတယ္္။
ထား၀ယ္ရိုးရာေတးမ်ားကုိ ျမန္မာလိုဒိန္းဟုဆိုသည္။
ထား၀ယ္တိုင္းရင္းသားမ်ားက ဒီးခ်င္းဟုေခၚပါ တယ္္။

အေျခခံပညာေက်ာင္းသုံးစာအုပ္မ်ားတြင္ ထား၀ယ္ေတး၊ ေက်းလက္ရိုးရာေတး၊ ထား၀ယ္ဒိန္းသံဟု ေဖာ္ျပတယ္္။ ယင္းဒီးခ်င္းမ်ားႏွင့္ တြဲဖက္တီးရေသာခတ္ မိေခ်ာင္းေစာင္း၊ တေယာမ်ားလည္းရွိတယ္္။ ေရွးမင္းမ်ားလက္ထက္တြက္ထား၀ယ္ေတး၊ထား၀ယ္အကဟူ၍ေဖာ္ျပတယ္။ ထား၀ယ္တိုင္းရင္သားမ်ားေျပာဆို ေနၾကေသာထား၀ယ္စကားကိုေဒသိယစကားအျဖစ္ ပညာရွင္မ်ားက သတ္မွတ္တယ္။ ထို ေဒသိယစကားတြင္ ေပါရာဏ၊ ျမန္မာ၊ရွမ္း၊ မြန္စကားမ်ားေရာစပ္လ်က္ရွိတယ္။ သို႔ရာတြင္ မည္သည့္ လူမ်ဳိးမ်ားႏွင့္မွ် မဆက္စပ္ ေသာ ထား၀ယ္စကားစစ္စစ္ စကားလုံးမ်ားလည္းေတြ႔ရတယ္။
ထို႔ျပင္ ထား၀ယ္ေဒသအတြင္း ေရွးက်သည့္ နတ္ကိုးကြယ္မႈ၊ ေမြးဓေလ့၊ ေသဓေလ့၊ မဂၤလာေဆာင္ ဓေလ့မ်ား ျပဳမူေဆာင္ရြက္ေနဆဲျဖစ္တယ္။ ထား၀ယ္ေဒသအတြင္း ဘာသာေရးပြဲေတာ္မ်ား၊ လူမႈေရးပြဲေတာ္ မ်ား၊ ရိုးရာဓေလ့ပြဲေတာ္မ်ား က်င္းပေလ့ရွိတယ္။
ထို႕ေၾကာင့္ ထား၀ယ္သားတို႕သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းႏွစ္ေပါင္မ်ားစြာ ေနထိုင္ရွင္သန္ခဲ့သည့္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးတစ္မ်ဳိးျဖစ္ၿပီး ကိုယ္ပိုင္နယ္ေျမ၊ ေဒသ၊ ကိုယ္ပိုင္ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဓေလ့ထုံးတမ္းမ်ားရွိသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ားျဖစ္တယ္။
သို႕ျဖစ္ပါ၍ ထား၀ယ္ေဒသ ( ထား၀ယ္ခရိုင္ ) အတြင္း ေနထိုင္ၾကေသာ ထား၀ယ္မ်ားသည္ ေဒသခံတိုင္းရင္သားမ်ား(သို႕) ဌာေနတိုင္းရင္းသားမ်ားျဖစ္ၾကပါတယ္။
                                                                                      ဆရာေဇာ္သူရ

ဇရာအိုနဲ႕ ဆီးက်ိတ္ေရာင္ ေရာဂါ

အမ်ိဳးသားေတြဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြနဲ႔မတူတဲ့ ကြဲျပားမႈေတြ ရွိၾကတာ ေျပာဖို႕လိုမယ္ မထင္ပါဘူး။ ငယ္ရြယ္စဥ္ မသိသာေသးေပမယ့္ အပ်ိဳေဖာ္၊ လူပ်ိဳေပါက္ ဝင္ျပီးတဲ့ေနာက္မွာေတာ့ ပိုမိုသိသာထင္ရွား လာတယ္။အသံအေနအထား စတင္ေျပာင္းလဲလာတယ္။ အေမႊးအမွ်င္ေတြ ေပါက္ေရာက္လာတယ္။အေတြးအေခၚ၊ အမူအက်င့္၊ ကိုယ္ေနဟန္ထား ေျပာင္းလဲလာတယ္။ ကြဲျပားခ်က္ေတြထဲမွာ အမ်ိဳးသားေတြမွာသာ ပါရွိတ့ဲ ဆီးက်ိတ္ကလည္း တခုပါ။ အသက္ၾကီးေလ ပိုမိုသိေလ ဆိုခ်င္ၾကသူေတြအတြက္ ဆီးက်ိတ္က ဥပမာေကာင္းတခု ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ အသက္ၾကီးသူမ်ားဟာ ဆီးက်ိတ္အေၾကာင္းပိုသိလာသလို ေဝဒနာေတြ ခံစားလာရတယ္။ဆီးက်ိတ္ေရာင္ျခင္းက အသက္ငါးဆယ္ေက်ာ္ ေျခာက္ဆယ္အရြယ္ အမ်ိဳးသားေတြကို ဒုကၡေကာင္းေကာင္းေပးတတ္ပါတယ္။
အသက္ေျခာက္ဆယ္ေက်ာ္ အမ်ိဳးသားေတြရဲ႕ ထက္ဝက္ခန္႔ဟာ ဆီးက်ိတ္ေရာင္ေရာဂါ ျဖစ္တတ္ၾကေပမယ့္ ျဖစ္သူစုစုေပါင္းရဲ႕ ၁၀ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႕သာ ေဆးကုသဖို႕ လိုတယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္က စိတ္သက္သာေစပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ေရာင္တယ္လို႕ အလြယ္ေျပာၾကေပမယ့္ ဆီးက်ိတ္ၾကီးတယ္ ဆိုတာကမွ အမွန္တရားနဲ႕ ပိုမိုနီးစပ္ပါတယ္။ ေဆးပညာအေခၚအေဝၚအရကို benign prostatic hyperplasia (BPH)လို႕ ဆိုတာကိုး။ hyperplasia ဆိုတာက ဆဲလ္ေတြ ပံုမွန္ထက္မ်ားျပားလာျပီး ၾကီးထြားတယ္ ဆိုတဲ့အဓိပၸါယ္မ်ိဳး သက္ေရာက္ပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ေရာင္တယ္ဆိုရင္ပဲ BPH ကို ရည္ညြန္းမွန္း နားလည္ၾကပါတယ္။


ဆီးက်ိတ္ဆိုတာ ဘာလဲ။
--------------------------
ဆီးက်ိတ္ဟာ ဆီးအိမ္ရဲ႕ေအာက္ဖက္ ကပ္လ်က္မွာတည္ရွိျပီး ဆီးျပြန္ကို ဝန္းရံထားတယ္။ ဆီးအိမ္နဲ႕ တဆက္တည္းျဖစ္တဲ့ ဆီးသြားျပြန္ဟာ ဆီးက်ိတ္ကို ျဖတ္သန္းျပီး သြားရတယ္။ အမ်ိဳးသားေတြမွာသာ ပါရွိျပီး ပံုမွန္အရြယ္အစားအားျဖင့္ သစ္ၾကားသီး(သို႕) ကြမ္းသီးလံုးခန္႕သာ ရွိပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ဟာ အသက္ၾကီးလာတာနဲ႕အမွ် တျဖည္းျဖည္း ထူျပီးေရာင္လာတယ္။ အရြယ္အစားဟာ ပံုမွန္ထက္ နွစ္ဆ၊ သံုးဆခန္႕ရိွတဲ့အခါမွာ ေရာဂါလကၡဏာ စတင္ျပသေတာ့တယ္။ ေနာက္ဆံုးမွာ သူဝန္းရံထားတဲ့ ဆီးျပြန္ကို ညွစ္တဲ့အခါ ဆီးေကာင္းေကာင္း မသြားႏိုင္ေတာ့ဘဲ ဒုကၡေပးေတာ့တယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ ေရာဂါလကၡဏာစတင္ေပၚေပါက္မွသာ သတိထားမိတတ္ၾကတယ္။ ဆီးက်ိတ္ဟာ လူပ်ိဳေပါက္အရြယ္မွာ တၾကိမ္၊ အသက္သံုးဆယ္ေက်ာ္အရြယ္မွာ တၾကိမ္ စုစုေပါင္း နွစ္ၾကိမ္ ၾကီးထြားပါတယ္။ အသက္သံုးဆယ္ေက်ာ္အရြယ္က စတင္ ၾကီးထြားတဲ့ ဆီးက်ိတ္ဟာ အသက္ငါးဆယ္ေက်ာ္ခန္႕မွသာ ေရာဂါလကၡဏာ သိသာထင္ရွားၾကတယ္။

ဆီးက်ိတ္ေရာင္တာ ဘာေၾကာင့္ျဖစ္သလဲ။
--------------------------------------------
ျဖစ္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းကို အတိအက် မသိေသးပါ။ သီအိုရီမ်ား၊ ယူဆခ်က္မ်ားအရ အသက္အရြယ္ၾကီးရင့္၍ ဆီးက်ိတ္ၾကြက္သားမ်ား ထူလာျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚေစသလို ေဟာ္မုန္းဓာတ္ ေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ အမ်ိဳးသား ေဟာ္မုန္း တက္စတိုစတီရုန္း(testosterone) ေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚေစသည္ဟု လက္ခံထားသည္။ေဟာ္မုန္းဓာတ္နွင့္ဆိုင္ေသာ ေသာက္ေဆးမ်ားေပးေသာအခါ ဆီးက်ိတ္ၾကီးထြားမႈကို သိသာစြာေလ်ာ့နည္းေစသည္။ ထို႕ျပင္ အစားအေသာက္၊ အေနအထိုင္နွင့္လည္း ဆက္စပ္မႈရွိျပန္သည္။

ဆီးက်ိတ္ေရာင္ျခင္းရဲ႕ လကၡဏာေတြက ဘာေတြလဲ။
--------------------------------------------------------
တျဖည္းျဖည္း ၾကီးထြားလာတဲ့ ဆီးက်ိတ္ဟာ ဆီးျပြန္ကို ဖိညွစ္ျပီး ပိတ္ထားတဲ့အတြက္ ဆီးေတြဟာ ဆီးအိမ္ထဲ ျပန္ေရာက္ျပီး ေရာဂါလကၡဏာေတြ စတင္ခံစားရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ဆီးအိမ္အထြက္မွာ ဖိညွစ္ထားတဲ့အတြက္ ဆီးအိမ္ကို တင္းေစတဲ့ အျပင္ ဆီးေကာင္းေကာင္းမသြားနိုင္ ျဖစ္ရတယ္။ လကၡဏာရပ္ေတြကို ျခံဳၾကည့္ရင္
- ဆီးအိမ္တင္းတာ၊
-ဆီးေကာင္းေကာင္းသြားမရတာ၊
-ဆီးသြားျပီးတိုင္း ဆီးက်န္တာ၊
-အရင္ကထက္ ပိုညွစ္ရတာ၊
-ညွစ္တဲ့အခါ ဆီးလံုးပိုေသးတာ၊
-ဆီးကအေဝးမေရာက္တာ၊
-ဆီးမထိန္းနိုင္တာ၊
-မၾကာခဏဆီးသြားခ်င္စိတ္ေပၚတာ၊
-ဆီးသြားျပီးခါနီးရင္ တစက္စက္က်တာ၊
-သြားခ်င္စိတ္ရွိေပမယ့္ ေတာ္ေတာ္နဲ႕မထြက္တာ၊
-အရင္ကထက္ ဆီးအၾကိမ္ေရတြက္ ပိုမ်ားတာ စ တာမ်ိဳးေတြ ျဖစ္နိုင္ပါတယ္။ ကုသမႈမရွိရင္ ေရာဂါလကၡဏာေတြဟာ ပိုပိုျပီးဆိုးလာတတ္ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးေတြပါ လိုက္လာေတာ့တယ္။ ဆီးလမ္းေၾကာင္းပိုးဝင္ျခင္း၊ဆီးအနည္ထိုင္ျခင္းမွတဆင့္ ဆီးအိမ္ေက်ာက္တည္ျခင္း၊ဆီးမထုတ္နိုင္ျခင္း၊ ေနာက္ဆံုး ေက်ာက္ကပ္ ပ်က္ဆီးျခင္းတို႕ေၾကာင့္ အသက္ေသဆံုးသည္အထိ ျဖစ္နိုင္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေရာဂါလကၡဏာ ေပါေပါက္လာတာနဲ႕ အျမန္ဆံုး ဆရာဝန္နဲ႕တိုင္ပင္ျပီး ေဆးကုသမႈခံယူသင့္ပါတယ္။

ဘယ္လိုအခ်ိန္မွာ ကုသမႈခံယူရမလဲ။
---------------------------------------
အမ်ိဳးသားမ်ားဟာ အသက္ ငါးဆယ္ေက်ာ္တာနဲ႕ ဆီးက်ိတ္ ေရာဂါျဖစ္နိုင္သူမ်ား အျဖစ္သတ္မွတ္ပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အသက္ငါးဆယ္ေက်ာ္လ်င္ ေရာဂါလကၡဏာမရွိေပမယ့္ တနွစ္တခါ ေဆးစစ္သင့္ပါတယ္။ တခါတရံ ေဆးစစ္ရင္း မေတာ္တဆ ေတြ႕တာမ်ိဳးလည္း ရွိတတ္ပါတယ္။ ၾကိဳသိတဲ့အခါ ေဆးစား ေဆးေသာက္ရံုနဲ႕ သက္သာသြားတတ္ပါတယ္။ ေရာဂါသိပ္ဆိုးလာမွ ကုသတဲ့အခါ ခြဲစိတ္ရတာ၊ျခစ္ထုတ္ရတာမ်ိဳး လုပ္ရတတ္ပါတယ္။ ေရာဂါလကၡဏာနဲ႕ ဆီးလမ္းေၾကာင္းပိတ္တဲ့အေျခအေနကို ၾကည့္ျပီး ကုသဖို႕ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြ ရွိပါတယ္။ international prostate symptom score(IPSS) အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဆီးက်ိတ္လကၡဏာ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြအရ ေရာဂါ ကုသင့္၊ မကုသင့္ ဆံုးျဖတ္ပါတယ္။
အဆင့္ေလးဆင့္ သတ္မွတ္ ျပဌာန္းပါတယ္။
အဆင့္(၁) ေရာဂါလကၡဏာ မရွိသလို ဆီးလမ္းေၾကာင္း ပိတ္ဆို႕မႈ မရိွတဲ့ အဆင့္၊
အဆင့္(၂) ဆီးလမ္းေၾကာင္းနဲ႕ဆိုင္တဲ့ လကၡဏာေတြရွိေပမယ့္ ဆီးလမ္းေၾကာင္း ပိတ္ဆို႕မႈမရွိတဲ့အဆင့္၊
အဆင့္(၃) ဆီးလမ္းေၾကာင္း ပိတ္ဆို႕တဲ့အဆင့္၊
အဆင့္(၄) ဆီးက်ိတ္ေရာင္တာ ၾကာရွည္တဲ့အတြက္ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးေတြ ေပၚေပါက္လာတဲ့အဆင့္၊
ေရာဂါအဆင့္(၁)မွာ ကုသမႈမလိုေသးဘဲ ဆရာဝန္ရဲ႕ အနီးကပ္ေစာင့္ၾကပ္မႈနဲ႕ အစားအေသာက္၊ အေနအထိုင္ ဆင္ျခင္ဖို႔သာ လိုအပ္ပါတယ္။ ေဆးစစ္မႈကို အခ်ိန္မွန္မွန္ လုပ္သင့္ပါတယ္။
အဆင့္(၂)မွာ ေရာဂါလကၡဏာသက္သာေအာင္ ေဆးေပးမႈေတြ လိုအပ္ပါတယ္။
အဆင့္(၃)မွာ ဆီးလမ္းေၾကာင္းပိတ္ဆို႕တဲ့အတြက္ ခြဲစိတ္ျပီး ျဖတ္ထုတ္တာ၊ ျခစ္ပစ္ရတာ၊heat အပူစြမ္းအင္ေပးကုသတာ၊ waveနဲ႕ ကုသတာ၊ ethanolအရည္ထိုးထဲ့ျပီး အသားကို ရႈံ႔ေစတာ စသျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးအဖံုဖံုေပးျပီး ကုသၾကပါတယ္။
အဆင့္(၄)မွာ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးေတြဝင္ေရာက္လာတဲ့အတြက္ ခြဲစိတ္ျဖတ္ထုတ္ဖို႕ လိုအပ္ပါတယ္။ ဆီးအိမ္ေက်ာက္တည္တာ၊ ေနာက္ဆံုးေက်ာက္ကပ္ အလုပ္မလုပ္တာေတြထိပါလာျပီျဖစ္လို႕ အသက္အႏၲရာယ္ စိုးရိမ္ရတဲ့အတြက္ မလုပ္မျဖစ္လုပ္ရမယ္လို႕ အၾကံျပဳထားပါတယ္။

ဘယ္လိုကုသနည္းေတြနဲ႕ ကုသသလဲ။
-----------------------------------------
အဆင့္ (၂) ကစျပီး ကုသဖို႕ လိုအပ္ပါျပီ။ ဆီးက်ိတ္ေဆးေပးတဲ့အခါ လကၡဏာေတြကို သက္သာေစတဲ့ alpha blocker ေသာက္ေဆး အမ်ိဳးအစားနဲ႕ ဆီးက်ိတ္အရြယ္အစားကို ေသးငယ္ေစတဲ့ 5-alpha reductase inhibitor ေဆးေတြကို အဓိက အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ ပထမေဆးအမ်ိဳးအစားက ဆီးက်ိတ္ၾကြက္သားေတြနဲ႕ ဆီးအိမ္ၾကြက္သားေတြကို ေျပေလွ်ာ့ေစျပီး ေရာဂါလကၡဏာကို သက္သာေစပါတယ္။ tamsulosin,alfuzosin,prazosin,doxazosin,terazosin စတဲ့ေဆးေတြကို အသံုးျပဳၾကပါတယ္။ tamsulosin နဲ႕ alfuzosin တို႕က ဆီးက်ိတ္အတြက္ အဓိကအသံုးျပဳတဲ့ေဆးေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ testosterone က်ားေဟာ္မုန္းက DHT(dihydrotesterone) ကို ေျပာင္းလဲေပးတဲ့ အင္ဇိုင္းဓာတ္(5alpha- reductase)ကို တားျမစ္ေစျခင္းေၾကာင့္ ဆီးက်ိတ္ရဲ႕အရြယ္အစားကို ေသးငယ္ေစပါတယ္။ finasteride,dutasteride စတဲ့ေဆးေတြကို ၆လမွ တနွစ္ထိ ေသာက္သံုးတဲ့အခါ ဆီးက်ိတ္အရြယ္အစားကို ၄ပံု ၁ပံုခန္႕ ေလွ်ာ့က်ေစတယ္လို႕ ဆိုပါတယ္။ သို႕ေသာ္ အဆိုပါေဆးမ်ားဟာ ေရရွည္ေသာက္သံုးဖို႕ လိုအပ္သလို side effect ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြလဲ ပိုမိုခံစားရတတ္ပါတယ္။ ပန္းေသပန္းညိႈးအတြက္ အသံုးျပဳေသာ sildenafil,ၾကြက္သားမ်ားေပ်ာ့ေပ်ာင္းေစသည့္ tolterodine တို႕ကိုလည္း သံုးစြဲသူက သံုးၾကသည္။ဆီးက်ိတ္မွာ အဆိုပါေသာက္ေဆးမ်ားအျပင္ herbal တိုင္းရင္းေဆးမ်ားကိုလည္း အသံုးျပဳတတ္ၾကပါတယ္။ အသံုးအမ်ားဆံုးနွင့္ နာမည္အေက်ာ္ၾကားဆံုးတိုင္းရင္းေဆးမွာ saw palmetto (ျမန္မာအေခၚ ေဆးထန္းပင္သီး ) ျဖစ္သည္။ ေဆးထန္းပင္သီးမွ ထုတ္သည့္ အဆီအနွစ္သည္ ေရာင္ရမ္းျခင္းကိုက်ဆင္းေစသည့္အျပင္ ဆီးက်ိတ္အရြယ္အစားကိုပါ ေသးငယ္ေစသည္။ သို႕ေသာ္ အေမရိကား FDA ကမူ လက္မခံေသးဘဲ ထပ္မံစမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈေတြျပဳလုပ္သင့္သည္ဟု သတိေပးထားသည္။ အျခားတိုင္းရင္းေဆးမ်ားစြာကိုလည္း ဆီးက်ိတ္အတြက္ အသံုးျပဳ ၾကသည္။
အဆင့္(၃) ေရာဂါအတြက္ ဆီးလမ္းေၾကာင္းပိတ္ဆို႕မႈကို သက္သာေစသည့္ ဆီးက်ိတ္အတြင္းနံရံကို ျဖတ္ထုတ္ပစ္သည့္ TURP(transurethral resection of prostate ) ခြဲစိတ္နည္းကို အသံုးျပဳၾကသည္။အျခားနည္းမ်ားမွာ စြမ္းအင္လိႈင္းသံုး၍ကုသျခင္း(transurethral microwave therapy)၊အပူေပးကုသျခင္း(transurethral needle ablation)၊ laser နွင့္ ကုသျခင္း၊ ethanol ထိုးထဲ့၍ ကုသျခင္း၊ စသျဖင့္ အမ်ိဳးမ်ိဳး ကုသနိုင္သည္။

ဘယ္လိုေနထိုင္စားေသာက္ဖို႕ လိုသလဲ။
-------------------------------------------
ေဆးမလိုေသးသူေတြဟာ အေနအထိုင္၊ အစားအေသာက္ ဆင္ျခင္ရံုနဲ႕ သက္သာတတ္ပါတယ္။
-ဆီးသြားခ်င္စိတ္ ေပၚတာနဲ႕ ဆီးသြားထားပါ။
-အရက္၊ေကာ္ဖီ ေရွာင္ၾကဥ္သင့္တယ္။အထူးသျဖင့္ ညပိုင္းေတြမွာ ပိုမိုသတိထားရတယ္။
-တၾကိမ္ထဲနဲ႕ ဗိုက္တင္းေအာင္ ေရအဝ မေသာက္ပါနဲ႕။ နဲနဲစီခြဲျပီး မၾကာခဏ ေသာက္သံုးသင့္တယ္။
-ညမအိပ္ခင္ နွစ္နာရီအတြင္း ေရေသာက္ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။
-ေအးတဲ့ရာသီဥတုက ဆီးသြားေစတဲ့အတြက္ ေႏြးေႏြးေထြးေထြး ေနပါ။
-ကိုယ္လက္လႈပ္ရွား အားကစားကို ပံုမွန္လုပ္ေဆာင္သင့္တယ္။
-အေအးမိနွာေစး ေပ်ာက္ေဆးေတြကို သတိနဲ႕ေသာက္သံုးသင့္တယ္။
-တင္ပဆံုၾကြက္သားေလ့က်င့္ခန္း(kegel exercise) က ဆီးက်ိတ္ေရာဂါအတြက္ သင့္ေတာ္တယ္လို႕ ဆိုပါတယ္။
-မၾကာခဏစိတ္လႈပ္ရွားျခင္း၊ စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားျခင္းက ဆီးသြားခ်င္စိတ္ကို ပိုမိုျဖစ္ေပၚေစလို႕ သတိထားသင့္တယ္။
ေရွာင္ၾကဥ္သင့္တဲ့အစားအစာေတြက အဆီအဆိမ့္မ်ားတဲ့ အစားအစာေတြ၊ကစီဓာတ္မ်ားတဲ့ အစားအစာ၊ ေထာပတ္၊ခ်ီးစ္၊မာဂ်ရင္း၊ ေကာ္ဖီ၊ အရက္၊ ဘီယာ၊ ေဆးလိပ္ စတာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
စားသံုးသင့္တဲ့ အစားအစာေတြက ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊ သစ္သီးဝလံ၊ ငါး၊ ပန္းသီး၊ စပ်စ္သီး၊ ဖရံုသီး၊ ၾကက္သြန္နီ၊ ပဲပုတ္၊ လက္ဖက္စိမ္းရြက္(စို၊ေျခာက္)စသည္တို႕ ျဖစ္ပါတယ္။ omega3 ပါတဲ့ အစားအေသာက္၊ေဆးဝါးေတြကို ေသာက္သံုးသင့္တယ္။ ဝမ္းမခ်ဳပ္ေစဖို႕ေတာ့ အထူးဂရုျပဳသင့္တယ္။ ေနာက္ဆံုးအေနနဲ႕ ေဆးဝါးေတြကို ဆရာဝန္ခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႕သာ ေသာက္သံုးသင့္ေၾကာင္း အၾကံေပးပါရေစ။


ေဒါက္တာ ေအးမင္းထူး
ေဆးပညာဆိုင္ရာေဆာင္းပါးမ်ားhttps://www.facebook.com/HealthArticles2013

Irritable bowel syndrome(IBS)ခံစားမႈရဲ႕ ေစ့ေဆာ္ရာ အူလမ္းေၾကာင္းလႈပ္ရွားမႈ ေရာဂါ

လူ႕ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ဇီဝျဖစ္စဥ္ေတြဟာ စိတ္ခံစားမႈအတက္အက်ေပၚမူတည္ျပီး ထူးဆန္းဖြယ္ လိုက္လံေျပာင္းလဲတတ္ၾကတယ္။ စိတ္ေစတသိတ္ရဲ႕ေစစားမႈေနာက္ကို ခႏၶာကိုယ္က လိုက္လံလႈပ္ရွားေပးေနရတယ္။
တခ်ိဳ႕ေရာဂါေတြမွာစိတ္ရဲ႕ခံစားမႈက အေရးၾကီးတဲ့အပိုင္းမွာ ပါလာတယ္။စားတာေသာက္တာ၊ေနတာထိုင္တာ ဝတ္တာစားတာကအစ ပူတာေအးတာလဲ ဒီစိတ္ကပဲ သိတာမဟုတ္လား။သြားခ်င္လာခ်င္၊ ေပ်ာ္ခ်င္ပါးခ်င္တာလဲ ဒီစိတ္ပဲ။စိတ္ဆိုးေဒါသထြက္တာလဲဒီစိတ္ပဲ။ ထိန္းခ်ဳပ္ခ်င္ေပမဲ့ ထိန္းရခက္တာလဲ ဒီစိတ္ပဲ။

တိုင္းရင္းေဆးပညာမွာေတာ့ ကံ၊စိတ္၊ဥတု၊အာဟာရ မွ်တဖို႕ အေရးၾကီးတယ္ လို႕ဆိုတယ္မလား။အေနာက္တိုင္းေဆးပညာမွာလဲ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာတင္မက စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာမွာပါ က်န္းမာသူကိုမွ well-being က်န္းမာျခင္းအစစ္အမွန္လို႕ ေျပာင္းလဲသတ္မွတ္ ထားၾကျပန္တယ္။
 တခ်ိဳ႕က လူမႈဆက္ဆံေရးမွာပါ ျပည့္စံုဖို႕လိုအပ္ေသးသတဲ့။
 ျပႆနာက စိတ္ဆိုတာ ေလနွင္ရာ လြင့္ရတဲ့ တိမ္တိုက္လိုမဟုတ္လား။အေျပာလြယ္ျပီး အလုပ္ခက္တာထဲမွာ သူကထိပ္ဆံုးက။ စိတ္ညစ္စရာေတြ႕ရင္ ေပ်ာ္ေအာင္ေနဖို႕လြယ္တာမွမဟုတ္တာ။ျပႆနာက သူတို႕ရဲ႕ခံစားမႈေပၚလိုက္ျပီးကိုယ္တြင္းအဂၤါ ဇီဝျဖစ္စဥ္ေတြ ေျပာင္းလဲတတ္ၾကတယ္။

တခ်ိဳ႕ေတြမွာ ပံုမွန္ထက္ ထိလြယ္ခိုက္လြယ္တာပဲ။ အဂၤလိပ္လိုေတာ့ irritate လို႕ သံုးၾကပါတယ္။ သူက သိပ္ irritate ျဖစ္တာပဲဆို စိတ္ဆိုးလြယ္၊ ေဒါသထြက္လြယ္ သူေတြကို ေျပာတဲ့စကားပါ။ ထိလြယ္၊ခိုက္လြယ္၊ခံစားလြယ္သူေပါ့။အလားတူ ဒီလိုလူေတြမွာ စိတ္ခံစားမႈေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္တြင္း အစာေခ်ဖ်က္ေပးတဲ့ အူလမ္းေၾကာင္းမွာ လုပ္ငန္းေဆာင္တာအခ်ိဳ႕ ေျပာင္းလဲလာတတ္ပါတယ္။

ဒါမ်ိဳးကို irritable bowel လို႕ ေခၚပါတယ္။ ဒီေဆးပညာယူဆပံု အသံုးအႏံႈးကို ၁၉၅၀ခုနွစ္ထုတ္ rocky mountain ေဆးပညာဂ်ာနယ္မွာ စတင္သံုးစြဲခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေတြ႕ရွိလာတဲ့ လကၡဏာရပ္ေတြစုစည္းျပီး irritable bowel syndrome (IBS)လို႕ေခၚေဝၚသံုးစြဲလာၾကပါတယ္။
spastic colon လို႕လည္း အသိမ်ားၾကပါတယ္။

တခ်ိဳ႕ေရာဂါေတြမွာ ေဆးပညာရွင္ေတြအဖို႕ သူငယ္တန္း စာေတြေက်ညက္ဖို႕လည္း အေရးၾကီးေသးတယ္။ မွတ္ရလြယ္ေစဖို႕ အဂၤလိပ္အကၡရာ ျပန္သင္ရတယ္။IBSေရာဂါလကၡဏာအတြက္ေတာ့ ေရွ႕ဆံုး ဗ်ည္းေလးလံုး သိဖို႕ လိုအပ္လာတယ္။A-abdominal pain ဗိုက္နာတာ၊B-bloating ရင္ျပည့္ရင္ကယ္၊C-constipation ဝမ္းခ်ဳပ္ေစတာ၊D-diarrhoea ဝမ္းသြားခ်င္တယ္၊တခ်ိဳ႕မွာ ခ်ဳပ္လိုက္ သြားလိုက္ျဖစ္ေနနိုင္တယ္။ အဓိကလကၡဏာေလးခုအျပင္ တျခားလကၡဏာေတြလဲ ျဖစ္တတ္ေသးတယ္။ ပ်ိဳ႕ခ်င္အန္ခ်င္တယ္၊ေလခ်င္တက္မယ္၊ဝမ္းသြားျပီးတိုင္း ဝမ္းက်န္သလို ခံစားရတယ္၊ ဗုိက္ေဖာင္းျပီး တင္းေနမယ္။ဝမ္းသြားရင္ အက်ိအခၽြဲပါလာတယ္။လမ္းေၾကာင္းနဲ႕ မဆိုင္တဲ့ ဟိုနား၊ဒီနား ကိုက္တာ၊ေမာပန္းခ်င္၊အားအင္ကုန္ခန္း၊ဆီးအိမ္တင္းျပီး ဆီးသြားခ်င္စိတ္မ်ားတာေတြဟာ စိတ္ခံစားမႈအလိုက္ျဖစ္တတ္တယ္။

အမ်ားအားျဖင့္ ဒီေရာဂါျဖစ္သူရဲ႕ ၆၀ရာႏႈန္းေလာက္က စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားသူ၊စိတ္က်သူ၊ စိတ္လႈပ္ရွားလြယ္သူေတြ ျဖစ္ၾကတယ္။ စိတ္ခံစားမႈေျပာင္းလဲလြယ္တဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ၂ဆခြဲေလာက္ ပိုမိုျဖစ္တတ္ၾကတယ္။ လူပ်ိဳ၊အပ်ိဳေပါက္အရြယ္မွ လူၾကီးပိုင္းဝင္စ အရြယ္၂၀-၃၀ၾကား ေတြမွာ စတင္ေတြ႕ရတယ္။ ေနာက္ပိုင္း စိတ္ခံစားမႈအလိုက္ ေပၚလိုက္ေပ်ာက္လိုက္ျဖစ္တတ္ၾကတယ္။တခ်ိဳ႕ ျဖစ္မွန္းမသိ ျဖစ္သူလည္းမနည္းလွဘူး။ လူကို ၾကီးၾကီးမားမား ဒုကၡေပးတာလဲ မရွိတတ္ဘူး။ဒါ့ေၾကာင့္ disease ေရာဂါလို႕အမည္မတပ္နိုင္ပဲ syndrome လကၡဏာလို႕ အမည္တပ္ထားတယ္။ အဂၤလန္မွာ ၅ေယာက္ ၁ေယာက္ ေတြ႕ရတယ္။ဘရာဇီး၊မကၠဆီကိုဖက္မွာ ပိုေတြ႕ရတယ္။ ေနာက္ပိုင္းနွစ္ေတြမွာ ေရာဂါလကၡဏာခံစားရသူ ပိုမိုမ်ားလာတယ္။ suicidal ကိုယ့္ဘာသာ သတ္ေသႏႈန္းလည္း တျဖည္းျဖည္း ျမင့္တက္လာတယ္။

ျဖစ္ေစတဲ့ အဓိကအေၾကာင္းရင္းဟာ စိတ္ဖိစီးမႈ၊စိတ္ေသာကေၾကာင့္ စိတ္ဓာတ္က်တာကို bowel အူလမ္းေၾကာင္းက လြန္လြန္ကဲကဲ တံု႕ျပန္လို႕ ျဖစ္ၾကတယ္။ ျဖစ္သူစုစုေပါင္းရဲ႕ ထက္ဝက္ေက်ာ္ဟာ စိတ္ေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚေစတယ္။ေရာဂါပိုးဝင္၊ဝမ္းပ်က္ဝမ္းေလွ်ာျဖစ္ျပီးေနာက္ တခ်ိဳ႕လည္း ဒီေရာဂါစျဖစ္လာတယ္။၂၀ ရာႏႈန္းေလာက္ရွိမယ္။ အစားအေသာက္၊အေနအထိုင္ေတြနဲ႕လဲ ဆိုင္တယ္လို႕ သီအိုရီေတြက ဆိုတယ္။ serotonin ရဲ႕ လုပ္ေဆာင္မႈကလည္း အေရးၾကီးက႑အေနနဲ႕ ပါဝင္လာတယ္။ အူရဲ႕ပံုမွန္လုပ္ေဆာင္မႈဟာ ေျပာင္းလဲလာတယ္။bowel ဆိုတဲ့စကားလံုးမွာ အူသိမ္၊အူမၾကီး နွစ္မ်ိဳးလံုးပါဝင္ၾကတယ္။အူသိမ္ရဲ႕ တာဝန္က ဝင္လာတဲ့အစားအေသာက္ထဲက အာဟာရစုပ္ယူဖို႕။ အူမၾကီးက စြန္႕ပစ္ဖို႕။ အာဟာရစုပ္ယူရတဲ့ အူသိမ္ဟာ ၂၂ေပေလာက္ရွည္တယ္။ေသးေသးနဲ႕ ရွည္ရွည္။အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ၂၃ေပ ေက်ာ္ေလာက္ရွိတယ္။ ခႏၶာေဗဒအရဆိုရင္ အမ်ိဳးသမီးေတြ အူတိုတတ္တာ လံုးဝမမွန္ဘူး။စြန္႕ပစ္ဖို႕တာဝန္ယူထားရတဲ့ အူမၾကီးဟာ ၅ေပ ေလာက္ရွိတယ္။ တိုတို တုတ္တုတ္နဲ႕ အလုပ္ျပီးေအာင္လုပ္ရတယ္။ဒီအလုပ္ေတြပံုမွန္မလုပ္တဲ့အခါ ဟိုမေရာက္ဒီမေရာက္ ေလထိုးေလေအာင့္နဲ႕ လူကိုဒုကၡေရာက္ေစတယ္။နာတာ၊တင္းတာအျပင္ ေလမထြက္တာကလည္း ခံရခက္ေစတယ္။ စိတ္ဖိစီးမႈ၊ စိတ္လႈပ္ရွားမႈမရွိရင္ ေရာဂါ လကၡဏာေတြလည္း ေပ်ာက္သြားတယ္။ ပံုမွန္ အေကာင္းတိုင္း ျပန္ျဖစ္သြားတယ္။

ေသြးစစ္၊ဆီးစစ္၊ဓာတ္မွန္ရိုက္ရံုနဲ႕ ဒီေရာဂါမွန္း မသိနိုင္ပါ။ တျခားေရာဂါမဟုတ္မွန္းေတာ့ သိနိုင္ပါတယ္။exclusion method တျခားေရာဂါ ၾကီးၾကီးမားမားမရွိေၾကာင္း စစ္ေဆးျပီး IBS လို႕ သိရွိနိုင္တယ္။တျခားဆင္တူတဲ့ ေရာဂါေတြ မနည္းလွဘူး။ေရာဂါစစ္စစ္ မဟုတ္လို႕ စစ္ေဆးရခက္ပါတယ္။ေရာဂါ မဟုတ္တဲ့အတြက္ ျဖစ္တဲ့လကၡဏာကို ကုသရတယ္။ ဝမ္းပိတ္သူေတြအတြက္ ဝမ္းေပ်ာ့ေဆး၊ ဝမ္းနုတ္ေဆးေတြ ေပးရတတ္တယ္။ magnesium trisilicate၊lactulose၊ ispaghula fibreေတြ ေသာက္သံုးေပးရတယ္။ soluble fibreအမွ်င္ဓာတ္ကို ထည့္ေပးရတယ္။ ေစ်းကြက္မွာ ispaghula fibre နဲ႕ lactulose နွစ္မ်ိဳးေပါင္းကို Livoluk fibre နာမည္နဲ႕ ရရွိနိုင္ပါတယ္။အရပ္ေျပာ တရုတ္ဝမ္းေပ်ာ့ေဆး ပန္းေရာင္လံုးေတြ သံုးဖို႕ စိတ္မကူးေစခ်င္ပါ။ဓာတ္ခြဲခန္းေတြမွာ အေရာင္ဆိုးေဆးအတြက္ အသံုးခ်တဲ့ဓာတ္တမ်ိဳးျဖစ္ျပီး အခန္႕မသင့္ရင္ ဆီးအိမ္ကင္ဆာပါ ျဖစ္ေပၚတတ္ပါေသးတယ္။ ဝမ္းေလွ်ာသူအတြက္ ဝမ္းပိတ္ေဆး၊ဗိုက္နာဗိုက္ေအာင့္ရင္ antispasmodic ေဆးေတြနဲ႕ သက္သာတတ္ပါတယ္။ေလထိုးေလေအာင့္ ရင္ semithicone၊ charcoal စတာေတြကို ဆရာဝန္က ညြန္ပါမယ္။serotonin နဲ႕ဆိုင္တဲ့ ေဆးအခ်ိဳ႕ လိုေကာင္းလိုမယ္။amitriptyline ၊nortriptyline စတာေတြ ေရရွည္သံုးရတတ္တယ္။ သိသိသာသာ သက္သာသူမ်ားၾကတယ္။ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးနဲ႕ေတာ့ ျပန္ခ်ိန္ရတယ္။ ဘယ္ေဆးမဆို ဆရာဝန္ညႊန္ၾကားမွသာ ေသာက္သံုးရတယ္။

ေရာဂါလကၡဏာသက္သာေစဖို႕ ဆိုရင္
-ေရမ်ားမ်ားေသာက္ေပးပါ။
-အမွ်င္ဓာတ္ပါတာ မ်ားမ်ားစားေပးပါ။
-ဗိုက္နာရင္ ေရေႏြးအိတ္(သို႕) ပုလင္းတင္ေပးနိုင္တယ္။
-လိုအပ္တဲ့ ေသာက္ေဆးေတြကို ဆရာဝန္ညႊန္ၾကားခ်က္နဲ႕သာ ေသာက္သံုးရပါမယ္။
-ေန႕စဥ္ ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္း အနည္းဆံုး နာရီဝက္၊ တပတ္ ၅ရက္ လုပ္ေဆာင္သင့္တယ္။
-ေယာဂ၊ထိုက္ခ်ိ၊ေရကူး၊ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈ ပံုမွန္လုပ္ေဆာင္ျခင္းဟာ စိတ္ခံစားမႈကိုအက်ိဳးရွိေစတယ္။
-တရားထိုင္ျခင္းအက်ိဳးကို အေနာက္တိုင္းေဆးပညာက ေတာ္ေတာ္အသိမွတ္ျပဳလာတယ္။ စိတ္နဲ႕ပတ္သက္တဲ့ေရာဂါေတြအတြက္ အေကာင္းဆံုးကုသနည္း တခုျဖစ္ပါတယ္။
-အစားအေသာက္ ဆင္ျခင္ပါ။အပူအစပ္၊ေကာ္ဖီ၊လက္ဖက္ရည္၊ဘီယာ၊အရက္ေရွာင္ပါ။
-ကစီဓာတ္၊အဆီအဆိမ့္ ေလွ်ာ့စားပါ။ပူလြန္း၊ေအးလြန္းတာလည္း မေကာင္းဘူး။
-လက္တို႕စ္၊ဖရူးတို႕စ္ပါတာ ေရွာင္ၾကဥ္သင့္တယ္။ႏြားနို႕၊ဒိန္ခ်ဥ္၊အခ်ိဳရည္ ေရွာင္ၾကဥ္ေပးရတယ္။
-ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါး ေနထိုင္ပါ။ အေကာင္းဖက္က ရႈျမင္ပါ။ စိတ္ဖိစီးမႈကင္းေအာင္ တတ္နိုင္သမွ်ေနထိုင္ပါ။ သက္သာလာပါလိမ့္မယ္။

ေဒါက္တာ ေအးမင္းထူး